SİRKÜLER NO: ANK-2026/ 23 İST, 13.02.2026
ÖZET: Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının Enflasyon Düzeltmesi Farklarına İlişkin Sirküler
Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yayımlanan 9/2/2026 tarih ve VUK-196/2026-2 sayılı Sirküler ile, yapılmakta olan yatırımlar hesabının enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu ortaya çıkan farkların vergisel durumu ile bu farkların özel fon hesabında izlenmesi, yeniden değerleme oranında artırılması ve dönem kazancının tespitinde dikkate alınmasına ilişkin açıklamalara yer verilmiştir.
- Özel Fon Hesabına Alınan Enflasyon Düzeltmesi Farkları
Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 298/A-10 maddesi uyarınca, yapılmakta olan yatırımlar hesabında izlenen tutarların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucunda oluşan farklar, dönem kazancının tespitinde dikkate alınmaksızın bilançonun pasifinde özel bir fon hesabında izlenmektedir.
Özel fon hesabında bulunan bu tutarlar, yatırımın tamamlanarak ilgili iktisadi kıymetin aktifleştirilmesi gereken dönem ile bu dönemi takip eden dört hesap dönemi içerisinde eşit taksitler halinde dönem kazancının tespitinde dikkate alınmaktadır.
Buna göre, özel fon hesabında izlenen ve dönem kazancının tespitinde dikkate alınmayan tutarlar, her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak yeniden değerleme oranında artırılmaktadır. Bu hesaplarda izlenen tutarlara ayrıca enflasyon düzeltmesi uygulanmamaktadır.
- Yeniden Değerleme Oranının Belirlenmesi
>> Özel fon hesabında izlenen tutarların, her yıl o yıla ilişkin olarak açıklanan yeniden değerleme oranı dikkate alınarak artırılacak,
>> Bu kapsamda, 2025 yılı sonu itibarıyla yapılacak artırımlarda 2025 yılı için belirlenen %25,49 oranının esas alınacaktır.
Örnek: (A) A.Ş. 2024 hesap dönemi sonunda yapılmakta olan yatırımlar hesabını enflasyon düzeltmesine tabi tutmuş ve 4.000.000 TL enflasyon düzeltme farkı hesaplamıştır.
Mükellef, söz konusu enflasyon düzeltme farkını gelir hesaplarıyla ilişkilendirmeyerek özel bir fon hesabına alacak ve bu tutarı dönem kazancının tespitinde dikkate almayacaktır.
Bunun yanı sıra, özel fon hesabına alınan 4.000.000 TL nin 2024 hesap dönemi sonunda yeniden değerleme oranında artırılmayacağı tabiidir.
Mükellef (A) A.Ş. özel fon hesabında bulunan bu tutarı, yatırımın devam ettiği 2025 hesap dönemi sonunda yeniden değerleme oranında artıracaktır. 2025 hesap dönemi için 27/11/2025 tarihli ve 33090 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 585 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile belirlenen yeniden değerleme oranı olan %25,49 un kullanılması gerekmektedir.
Yeniden Değerleme Oranı (A)= % 25,49 (1,2549)
Özel Fon Hesabına Alınan Enflasyon Düzeltme Farkı (B) = 4.000.000 TL
Yeniden Değerleme Oranında Artırılmış Özel Fon Hesabı Tutarı = (A)x(B) = 4.000.000 TL X 1,2549 = 5.019.600 TL
- Gelir Olarak Dikkate Alma Zamanı ve Beş Yıllık Dağıtım
Özel fon hesabında izlenen ve yeniden değerleme oranında artırılan tutarlar;
>> Yatırımın tamamlanarak ilgili iktisadi kıymetin aktifleştirildiği hesap döneminde,
>> Bu dönemi takip eden dört hesap dönemi ile birlikte,
>> Toplam beş eşit taksit halinde
dönem kazancının tespitinde dikkate alınacaktır.
Bu uygulama, sadece yıllık kurumlar vergisi yönünden değil, geçici vergi dönemleri için de geçerli olup, ilgili geçici vergi dönemine isabet eden tutarların kazancın tespitinde dikkate alınması gerekmektedir.
Örnek-2: Örnek-1 de yer alan (A) A.Ş. 2026 yılında yatırımını tamamlayarak iktisadi kıymeti işletmenin aktifine almıştır. 2026 yılında yeniden değerleme oranının %20 olduğu varsayıldığında, özel fon hesabında yer alan tutar (5.019.600 TL X 1,20 =) 6.023.520 TL olarak dikkate alınacak ve iktisadi kıymetin aktifleştirildiği 2026 hesap döneminde, bu tutarın beşte biri olan (6.023.520 /5=) 1.204.704 TL, kazancın tespitinde dikkate alınacaktır.
Özel fon hesabının bakiyesi (6.023.520 TL-1.204.704 TL =) 4.818.816 TL ise sonraki hesap döneminde yeniden değerleme oranında artırılacak ve yeniden değerleme oranında artırılmış tutarın bu defa dörtte biri, sonraki yıllarda yeniden değerleme oranında artırılmış tutarın sırasıyla üçte biri, yarısı ve son yılda kalan tutarın tamamı ilgili hesap dönemlerine ilişkin kazancın tespitinde dikkate alınacak olup, hesaplamaya ilişkin özet tablo aşağıdaki gibi olacaktır.
|
Özel Fon Bakiyesi(A)
|
Yeniden Değerleme Oranı(B)
|
Yeniden Değerleme Oranında Artış (C)=(A)X(B)
|
Özel Fonda Yer Alan Yeniden Değerleme Oranı ile Artırılmış Tutar (D)=(A)+(C)
|
Dönem Kazancının Tespitinde Dikkate Alınacak Tutar(E)
|
Kalan Tutar (K)=(D)-(E)
|
|
| |
|
2026
|
5.019.600
|
20,00%
|
1.003.920
|
6.023.520
|
1.204.704
|
4.818.816
|
|
|
2027
|
4.818.816
|
10,00%
|
481.881
|
5.300.697
|
1.325.174
|
3.975.523
|
|
|
2028
|
3.975.523
|
8,00%
|
318.041
|
4.293.564
|
1.431.188
|
2.862.376
|
|
|
2029
|
2.862.376
|
7,00%
|
200.366
|
3.062.742
|
1.531.371
|
1.531.371
|
|
|
2030
|
1.531.371
|
5,00%
|
76.568
|
1.607.939
|
1.607.939
|
0
|
|
|
TOPLAM
|
2.080.776
|
-
|
7.100.376
|
-
|
|
* 2026, 2027, 2028, 2029 ve 2030 yıllarına ait yeniden değerleme oranları varsayımdır.
** Hesaplamalar yapılırken ondalık haneler dikkate alınmamıştır.
Mükellef (A) A.Ş. 213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesinin (A) fıkrasının (10) numaralı bendi kapsamında özel fonlar hesabına aldığı tutarları (yatırım döneminde yeniden değerleme oranında artırılan ve özel fonlar hesabına alınan tutarlar dahil) yatırımın aktifleştirilmesinden sonra yukarıda bulunan tablodaki gibi yeniden değerleme oranında artıracak ve ilgili taksit tutarlarını 2026, 2027, 2028, 2029 ve 2030 hesap dönemlerinde dönem kazancının tespitinde dikkate alacaktır.
- Özel fonların yeniden değerleme oranında artışından kaynaklı farkların maliyete intikal edip etmeyeceği
Özel fon hesabına alınan tutarların yeniden değerleme oranında artırılan kısımlarının iktisadi kıymetin maliyetine intikal ettirilmesi mümkün değildir.
Bu tutarlar, yalnızca özel fon hesabı kapsamında izlenmekte ve Kanunda öngörülen taksitlendirme çerçevesinde gelir olarak dikkate alınmaktadır.
Söz konusu Sirkülere aşağıdaki bağlantı yoluyla ulaşabilirsiniz.
VERGİ USUL KANUNU SİRKÜLERİ /196
Saygılarımızla.
